عیار طلا چیست؟ طلا 18 عیار بهتر است یا 24 عیار
تفاوت طلای 18 عیار و 24 عیار را بدانید
وقتی صحبت از خرید طلا میشود، یکی از رایجترین پرسشها این است: عیار طلا چیست؟ و اینکه کدام بهتر است، طلای 18 عیار یا 24 عیار؟ در این مقاله به زبان ساده به بررسی این موضوع میپردازیم تا انتخاب آگاهانهتری هنگام خرید طلا داشته باشید.وقتی صحبت از خرید طلا میشود، یکی از رایجترین پرسشها این است: عیار طلا چیست؟ و اینکه کدام بهتر است، طلای 18 عیار یا 24 عیار؟ در این مقاله به زبان ساده به بررسی این موضوع میپردازیم تا انتخاب آگاهانهتری هنگام خرید طلا داشته باشید.
عیار طلا چیست؟ تعریف ساده و دقیق
طلای خالص، زیبا و درخشان است؛ اما آیا همه طلاها یکساناند؟ پاسخ این سؤال در مفهومی به نام عیار طلا نهفته است. عیار طلا نشاندهنده میزان خلوص طلا در یک قطعه است و نقش تعیینکنندهای در ارزش، قیمت، دوام و حتی کاربرد طلا ایفا میکند. طلای ۲۴ عیار بالاترین میزان خلوص را دارد و تقریباً بهطور کامل از طلا ساخته شده است. این یعنی هیچ فلز دیگری در آن بهکار نرفته و خلوص آن حدود ۹۹.۹٪ است. اما نکته جالب اینجاست که طلای خالص به دلیل نرمی زیاد، برای ساخت جواهرات مناسب نیست. به همین دلیل، طراحان طلا آن را با فلزاتی مانند نقره، مس یا پلاتین ترکیب میکنند تا آلیاژی سختتر و بادوامتر بسازند. نتیجه این ترکیب، طلایی با عیار پایینتر مانند ۱۸ یا ۱۴ عیار است که ضمن حفظ ارزش، کاربردیتر نیز هستند.
عیار طلا معمولاً بر پایه ۲۴ بخش تعریف میشود. برای مثال، طلای ۱۸ عیار یعنی از ۲۴ بخش فلز، ۱۸ بخش آن طلا و ۶ بخش دیگر فلزات دیگر هستند — یا بهعبارتی ۷۵٪ خلوص. این عدد گاهی با اصطلاحاتی مانند “کد طلا” یا “شماره طلا” نیز در بازار شناخته میشود. در خرید و فروش طلا، عدم آگاهی از مفهوم عیار میتواند منجر به ضرر مالی شود. بنابراین اگر قصد دارید جواهرات بخرید، در سکه سرمایهگذاری کنید یا فقط میخواهید انتخابی هوشمندانه داشته باشید، لازم است دقیق بدانید که عیار طلا چیست، چگونه محاسبه میشود و چه تأثیری در کاربرد و ارزش آن دارد. برای آگاهی از عیار طلا میتوان به کدهای حک شده روی قطعه طلا که به کد طلا معروف است توجه کنید.
همچنین جالب است بدانید که به عیار در زبان انگلیسی کارات (Karat) گفته می شود. بنابراین برای نمایش عیار طلا معمولا کنار عدد عیار طلا حرف k نیز قرار میگیرد. همچنین لازم به ذکر است که بر اساس استاندارد اتحادیه طلا و جواهر ایران کارت طلا باید 18 و بیشتر باشد و ساخت طلا با عیار کمتر قانونی نیست.
اندازه گیری عیار طلا
عیار طلا معمولاً بهصورت عددی بین ۰ تا ۲۴ بیان میشود. هرچه این عدد به ۲۴ نزدیکتر باشد، نشاندهنده خلوص بیشتر طلاست. بهعنوان مثال، وقتی میگوییم یک قطعه طلا ۱۸ عیار است، یعنی ۱۸ بخش از ۲۴ بخش آن طلا و ۶ بخش دیگر آن از فلزاتی مانند مس، نقره یا نیکل تشکیل شده است. برای درک بهتر این موضوع، تصور کنید ۱۰۰۰ گرم فلز در اختیار دارید؛ اگر از این مقدار، ۷۵۰ گرم آن طلای خالص باشد، معادل طلای ۱۸ عیار خواهد بود — یعنی خلوصی برابر با ۷۵ درصد. همین منطق برای سایر عیارها هم صادق است. در بازار، عیارهای مختلفی از طلا وجود دارند که رایجترین آنها عبارتاند از: ۱۰، ۱۲، ۱۴، ۱۸، ۲۰، ۲۲ و ۲۴ عیار. هر کدام از این عیارها خصوصیات متفاوتی دارند. بهطور کلی، هرچه عیار طلا پایینتر باشد، فلز سختتر و مقاومتر است، اما در مقابل خلوص و درخشندگی آن کاهش مییابد. به همین دلیل است که برای جواهرات روزمره، اغلب از طلاهای ۱۸ یا ۱۴ عیار استفاده میشود تا هم زیبا و هم بادوام باشند.
انواع عیار طلا
در بازار طلا، انواع مختلفی از عیارها وجود دارند که هر کدام کاربردها و ویژگیهای خاص خود را دارند. انواع عیارطلا عبارتند از:
- 24 عیار: این نوع طلا، بالاترین خلوص را دارد و به عنوان طلا خالص شناخته میشود. بنابراین 24k به معنای به خلوص 99.99% است و کملا زرد رنگ است و طلا 24k معمولاً بیشتر در مناطق خاصی مانند خاورمیانه و آسیا مورد توجه قرار میگیرند. همانطور که گفته شد طلا 24k بسیار نرم و آسیب پذیر است و بیشتر برای ساخت تجهیزاتی پزشکی، صنایع الکترونیک، ساخت شمش طلا و… از این عیار استفاده می شود.
- 22 عیار: طلا 22k به معنای خلوص 91.67% است و بیشتر در استان های جنوبی ایران و کشورهای عربی یافت می شود.
- 21 عیار: طلا 21k نیز به معنای خلوص 87.5% است و این عیار نیز بیشتر در شهر های جنوبی ایران و کشورهای عربی وجود دارد.
- 18 عیار: طلا 18k به معنای 75% طلا خالص و 25% آلیاژهای دیگر است. این نوع طلا معمولاً برای جواهرات و زیورآلات استفاده میشود و به دلیل ترکیب مناسب طلا و آلیاژها، از دوام بیشتری برخوردار است و برای نصب انواع سنگ زینتی بهترین گزینه است. طلا 18k در رنگ های مختلفی در بازار به چشم می خورد شامل زرد، سفید و رز گلد که رنگ سفید از ترکیب طلا با نیکل و مس تولید می شود، طلا رز گلد نیز از ترکیب طلا با مس و نقره ساخته می شود.
- 14 عیار: طلا 14k به معنای 58.3% طلا خالص است و بیشتر در ساخت جواهرات ارزانتر به کار میرود. این نوع طلا معمولاً در بازارهای غربی و اروپایی بیشتر مورد استفاده قرار میگیرد.
- 10 عیار: طلا 10k نیز به معنای خلوص 41.67% است و بیشتر در کشورهای اروپایی برای ساخت طلا ارزان استفاده میشود.
طلا 24k و ویژگیهای آن
طلا 24k، به دلیل خلوص بالا، ویژگیهای منحصر به فردی دارد:
- خلوص و کیفیت: طلا 24k دارای خلوص 99.99% است که به آن کیفیت و ارزش بالایی میدهد. این ویژگی باعث میشود که طلا 24k به عنوان یک سرمایهگذاری مطمئن شناخته شود.
- عدم تغییر رنگ: به دلیل عدم وجود آلیاژهای دیگر، طلا 24k معمولاً تغییر رنگ نمیدهد و در برابر اکسیژن و رطوبت مقاومتر است. این موضوع به خصوص برای جواهراتی که در معرض آب و رطوبت قرار میگیرند، حائز اهمیت است.
- استفاده در سرمایهگذاری: طلا 24k معمولاً برای سرمایهگذاری و حفظ ارزش پول مورد استفاده قرار میگیرد. در زمانهای بحرانی اقتصادی، طلا 24k به عنوان یک پناهگاه امن برای سرمایهگذاران شناخته میشود.
طلای ۱۸ عیار چیست و چه ویژگیهایی دارد؟
احتمالاً نام طلای ۱۸ عیار را بارها شنیدهاید؛ چراکه این نوع طلا یکی از پرکاربردترین و محبوبترین عیارها در صنعت جواهرسازی است. ترکیب مناسب خلوص، قیمت و دوام، آن را به انتخاب اول بسیاری از خریداران و طراحان طلا تبدیل کرده است. طلای ۱۸ عیار شامل ۷۵٪ طلای خالص و ۲۵٪ سایر فلزات مانند نقره، مس یا پلاتین است. این ترکیب باعث میشود که رنگ آن زرد پررنگ و گرم باشد، با درخشش بالا و ظاهری بسیار شبیه به طلای خالص (۲۴ عیار). در عین حال، این درصد از آلیاژ باعث افزایش مقاومت و سختی طلا میشود، که آن را برای ساخت جواهرات روزمره یا سنگین ایدهآل میکند. از طرفی، قیمت طلای ۱۸ عیار بهدلیل خلوص کمتر، از طلای ۲۴ عیار پایینتر است. این موضوع باعث میشود جواهرات ساختهشده از این نوع طلا مقرونبهصرفهتر باشند، درحالیکه همچنان زیبایی و ارزش بالایی دارند. در شرایط اقتصادی فعلی و افزایش مظنه طلا، بسیاری از زیورآلات مدرن از طلای ۱۸ عیار ساخته میشوند تا تعادل مناسبی بین کیفیت و هزینه فراهم شود. تحقیقات بازار نشان میدهد که اکثر مشتریان ترجیح میدهند جواهراتی با ظاهر طلای خالص اما قیمت مناسبتر داشته باشند؛ به همین دلیل طلای ۱۸ عیار به انتخابی هوشمندانه برای خرید حلقه، سرویسهای طلای روزمره، و حتی جواهرات تزئینشده با سنگهای قیمتی تبدیل شده است.
طلای ۱۸ عیار یا ۲۴ عیار؟ کدام بهتر است؟
اینکه کدام عیار طلا برای خرید مناسبتر است، بستگی به انتخاب شما و محصولی که میخواهید خریداری کنید و حتی هدف شما از خرید طلا دارد. چنانچه قصد شما از خرید طلا پسانداز و سرمایهگذاری است، بهتر است شمش طلا خریداری کنید. خرید شمش طلا معمولاً بهتر است از نوع 24k باشد. زیرا طلا 24k بالاترین خلوص را دارد و به عنوان طلا خالص شناخته میشود.
این خلوص بالا به معنای این است که شمش طلا 24k ارزش بیشتری در بازار دارد و به عنوان یک سرمایهگذاری مطمئنتر محسوب میشود. همچنین، در زمانهای بحرانی اقتصادی، طلا 24k به عنوان یک پناهگاه امن برای سرمایهگذاران شناخته میشود. در مقابل، طلا 18k به دلیل وجود آلیاژهای دیگر از خلوص کمتری برخوردار است و معمولاً برای جواهرات و زیورآلات استفاده میشود. زیرا وجود آلیاژهای مختلف در کنار طلا به استحکام و مقاومت آن میافزاید و از شکسته شدن ناگهانی آن تا حد زیادی جلوگیری میکند.
جدول مقایسه طلای ۱۸ عیار و ۲۴ عیار
ویژگی |
طلای ۱۸ عیار |
طلای ۲۴ عیار |
---|---|---|
درصد خلوص |
۷۵٪ (۱۸ از ۲۴) |
۹۹.۹٪ (۲۴ از ۲۴) |
رنگ |
زرد مایل به نارنجی با درخشش بالا |
زرد بسیار روشن و براق |
مقاومت و دوام |
مقاوم و مناسب استفاده روزمره |
نرم، حساس و شکننده |
قیمت |
پایینتر از ۲۴ عیار (مقرونبهصرفهتر) |
بالاترین قیمت به دلیل خلوص بالا |
کاربرد رایج |
جواهرات، حلقه، سرویس طلا |
سکه، شمش، طلا برای سرمایهگذاری |
مناسب برای استفاده روزمره |
بله |
خیر |
روشهای تشخیص عیار طلا
تشخیص عیار طلا بهمعنای تعیین میزان خلوص طلا در یک قطعه است. روشهای مختلفی برای بررسی عیار طلا وجود دارد؛ از روشهای سنتی گرفته تا ابزارهای دقیق آزمایشگاهی. در ادامه، رایجترین و مطمئنترین روشها را معرفی میکنیم:
۱. بررسی مهر یا کُد حکشده روی طلا
یکی از سریعترین و متداولترین روشها
معمولاً روی طلا عددی مانند 750، 916 یا 999 حک میشود:
750 = طلای ۱۸ عیار (۷۵٪ خلوص)
916 = طلای ۲۲ عیار (۹۱.۶٪ خلوص) • 999 = طلای ۲۴ عیار (تقریباً خالص)
توجه: این عدد باید دقیق و بدون خش یا پاکشدگی باشد.
۲. تست اسید نیتریک (روش سنتی در طلافروشیها)
روشی قدیمی اما کاربردی برای تعیین عیار طلا
اسید خاص روی طلا ریخته میشود و واکنش آن بررسی میشود:
اگر طلا رنگ خود را حفظ کند، عیار آن بالا است
تغییر رنگ یا لکهدار شدن نشانه ناخالصی است
نیاز به دقت و مهارت دارد و ممکن است به طلا آسیب بزند
۳. تست با سنگ محک و اسید
قطعه طلا روی سنگ مخصوص (محک) کشیده میشود
سپس قطرهای از اسیدهای مختلف با عیار مشخص روی خط ایجادشده ریخته میشود
با مقایسه ماندگاری رنگ، عیار تخمین زده میشود
این روش در طلافروشیها بسیار رایج است
۴. استفاده از دستگاه XRF (طیفسنج فلورسانس اشعه ایکس)
دقیقترین و پیشرفتهترین روش آزمایشگاهی
دستگاه بدون آسیب به طلا، درصد دقیق ترکیبات را مشخص میکند
در طلافروشیهای معتبر یا آزمایشگاههای رسمی در دسترس است
مناسب برای تشخیص تقلبی بودن یا تطبیق عیار واقعی با حکشده
۵. بررسی وزن و رنگ (روش تجربی)
طلای ۲۴ عیار سنگینتر و زردتر از طلای ۱۸ یا ۱۴ عیار است
طلاهای با آلیاژ نیکل یا مس رنگ کمرنگتر یا مایل به قرمز دارند
فقط در کنار تجربه یا مقایسه با طلاهای دیگر قابل اتکاست
۶. استفاده از اپلیکیشن یا دستگاه تست دیجیتال خانگی
برخی دستگاههای تست طلا برای مصرف خانگی وجود دارند
با سنجش مقاومت الکتریکی یا جریان میتوان نوع فلز را تخمین زد
دقت کمتری نسبت به XRF یا تست اسید دارند ولی برای استفاده شخصی مفید هستند
نکته مهم: در خریدهای مهم یا سرمایهگذاری، بهتر است از روشهای آزمایشگاهی یا مهر معتبر با فاکتور رسمی استفاده کنید. تشخیص اشتباه عیار میتواند باعث ضرر مالی قابلتوجه شود.
نتیجهگیری
به طور کلی، عیار طلا یکی از عوامل مهم در تعیین کیفیت و ارزش طلا است. طلا 24k به عنوان طلا خالص شناخته میشود و ویژگیهای خاص خود را دارد. از سوی دیگر، طلا 18k به دلیل دوام و قیمت مناسب، گزینهای محبوب در بازار جواهرات است. انتخاب بین این دو نوع طلا بستگی به نیازها و سلیقههای فردی دارد.
در نهایت، انتخاب بین طلا 18k و 24k به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله نیازهای شخصی، بودجه و سلیقه. با توجه به اطلاعات ارائه شده در این مطلب، امیدواریم که بتوانید انتخابی آگاهانه و مناسب برای خرید طلا داشته باشید. طلا نه تنها یک سرمایهگذاری ارزشمند است، بلکه میتواند به عنوان یک نماد زیبایی و فرهنگ نیز شناخته شود.